
In dit artikel
- Zou de VS werkelijk uiteen kunnen vallen in meerdere naties?
- Welke rol speelt Trump bij het aanwakkeren van de discussie over afscheiding?
- Welke rol spelen Canadese provincies zoals Alberta en Quebec in dit verhaal?
- Welke lessen kunnen we leren van het uiteenvallen van Joegoslavië?
- Zou verdeeldheid juist de weg kunnen vrijmaken voor vernieuwing en samenwerking?
Zou een uiteenvallen van de VS iedereen sterker kunnen maken?
door Robert Jennings, InnerSelf.comDe geschiedenis heeft aangetoond dat geen enkel conflict een idee werkelijk begraaft. Na Appomattox zijn de geruchten over onafhankelijkheid van staten en regionale autonomie nooit helemaal verdwenen. Sterker nog, ze zijn in verschillende gedaanten weer opgedoken: soms als libertaire fantasieën, soms als lokaal verzet tegen de machtsmisbruik van Washington, en de laatste tijd als openlijke bedreigingen verpakt in populistisch gebrabbel. Maar te midden van deze echo's gloort er een sprankje hoop: de mogelijkheid van een vreedzame breuk, een vernieuwing in plaats van een ramp.
Californië heeft zijn "Calexit"-dromers, Texaanse politici blazen af en toe hun borst op en mompelen over afscheiding, en het noordwesten van de Verenigde Staten flirt al decennia met de Cascadia-beweging. Zelfs Vermont probeerde ooit iedereen eraan te herinneren dat het een republiek was voordat het een staat werd. Kortom, de "afscheidingsbeweging" is niet nieuw. Het is een terugkerende koorts die oplaait wanneer mensen het gevoel hebben dat Washington niet langer hun belangen behartigt. Op dit moment is die koorts zeer intens.
Maak kennis met Donald Trump, de chaosdirigent.
Trump heeft altijd gedijt op verdeeldheid. Zijn politiek draait minder om het opbouwen van iets en meer om het afbreken van dingen, normen, allianties en de waarheid zelf. Hij spreekt over een "nationale scheiding", niet omdat hij echte onafhankelijkheid voor regio's wil, maar omdat chaos hem macht geeft. Hij opperde tarieven die bedoeld waren om Canada te straffen, en maakte vervolgens een halfgrapje over het annexeren van Alberta, alsof hij een maffiabaas was die de barbecue in de achtertuin van een buurman in de gaten hield. De MAGA-beweging voedt zich met wrok, en wat is een sappigere wrok dan het gefluister dat de Verenigde Staten misschien niet langer verenigd zouden moeten zijn?
Maar hier is de paradox: door deze vlammen aan te wakkeren, versnelt Trump mogelijk gesprekken die veel groter zijn dan zijn ego. Mensen stellen vragen die ze tien jaar geleden niet eens hadden durven stellen: Wat als Amerika echt zou splijten? Zou het het einde van alles betekenen, of het begin van iets nieuws?
Parallelle breuklijnen in Canada
Kijk naar het noorden en je ziet bekende scheuren. Quebec draagt al generaties lang de fakkel van het separatisme, en is er soms bijna in geslaagd zich los te maken. Alberta, gefrustreerd door Ottawa, speelt met het idee van een "Alberta exit". En Cascadia, de droom om Brits-Columbia te verenigen met Washington en Oregon, blijft een stille fantasie onder degenen die meer overeenkomsten zien aan de andere kant van de grens dan binnen hun eigen federale systemen. Als de Verenigde Staten ernstig uiteenvallen, ga er dan niet van uit dat Canada er onaangetast bij zal blijven. De geschiedenis leert dat buren vaak ook besmet raken.
Als Alberta zich van Canada zou afscheiden, of als Quebec zijn onafhankelijkheidsstrijd nieuw leven zou inblazen, zouden er nieuwe samenwerkingsverbanden kunnen ontstaan. Stel je voor dat Alberta de handen ineenslaat met Montana en de Dakota's, of dat Cascadia uitgroeit tot een ecologische republiek die zich uitstrekt over het noordwesten van de Stille Oceaan. Deze scenario's klinken radicaal, totdat je bedenkt dat grenzen, zoals wij die kennen, slechts potloodstreepjes zijn op kaarten, getekend door mannen die al lang geleden zijn gestorven.
De Joegoslavische herinnering
Natuurlijk zijn niet alle breuken hetzelfde. De ineenstorting van Joegoslavië in de jaren negentig is een brute herinnering aan wat er gebeurt wanneer nationalistische ambities en etnische haat de scheiding aanwakkeren. Wat begon als politieke onvrede mondde uit in oorlog, etnische zuiveringen en een verscheurde regio die decennia later nog steeds aan het herstellen is. De les? Een breuk zonder samenwerking is een recept voor een ramp.
Maar zelfs Joegoslavië biedt een andere les: de kunstmatige unies van staten kunnen slechts een beperkte tijd standhouden als de onderliggende culturen en aspiraties genegeerd worden. De uiteenvalling gaf aanleiding tot verschillende onafhankelijke landen die, hoewel getekend door de tijd, nu hun eigen zeggenschap hebben. Hoe pijnlijk het ook was, de splitsing was onvermijdelijk zodra de bindende factor zijn kleefkracht verloor.
Wereldwijde trend richting kleinere eenheden
De VS zijn niet het enige land dat te maken heeft met geruchten over afscheiding. Schotland blijft aandringen op onafhankelijkheid van het Verenigd Koninkrijk. Catalonië doet de fundamenten van Spanje wankelen met zijn eisen voor onafhankelijkheid. Wereldwijd vragen mensen zich af of gigantische, gecentraliseerde natiestaten wel geschikt zijn voor de moderne realiteit. Kleinere eenheden, zo stellen ze, zijn wendbaarder, representatiever en minder verlamd door politieke patstellingen.
Vanuit dit perspectief bezien, zou een uiteenvallen van de VS geen uitzondering zijn, maar onderdeel van een bredere wereldwijde verschuiving. Misschien is de werkelijke anomalie wel dat Amerika, ondanks zijn enorme tegenstrijdigheden, al bijna 250 jaar bij elkaar is gebleven. Een zo disfunctionele familie blijft zelden voor altijd onder één dak wonen. De mogelijkheid dat de VS zich bij deze wereldwijde trend aansluit, zou een geruststellende gedachte kunnen zijn voor degenen die de mogelijkheid van een uiteenvallen overwegen.
Zou dit werkelijk iedereen ten goede kunnen komen?
Hier is een ondenkbare suggestie: misschien zou een splitsing de zaken juist verbeteren. Stel je voor dat er drie of meer naties ontstaan uit de Verenigde Staten. Eén gebaseerd op conservatieve waarden, een ander met progressief beleid, en weer een ander met een centristische of regionale identiteit. Elk van deze naties zou zichzelf kunnen besturen zonder voortdurend gesaboteerd te worden door de andere kant. In plaats van een eindeloze patstelling zouden we laboratoria van democratie zien, verschillende systemen die met elkaar concurreren, samenwerken en zelfs van elkaar leren. Dit zou kunnen leiden tot effectiever bestuur, een betere vertegenwoordiging en een vermindering van de politieke impasse.
Zou het een puinhoop worden? Natuurlijk. Maar Amerika is toch al vies genoeg. Op deze manier zou de puinhoop tenminste grenzen hebben en zouden de burgers zelf kunnen kiezen onder welke visie ze wilden leven. De Canadese provincies, die zich vaak verstikt voelen door Ottawa, zouden wellicht natuurlijke bondgenootschappen kunnen sluiten met deze nieuwe entiteiten, waardoor grensoverschrijdende naties zouden ontstaan die verbonden zijn door gedeelde belangen in plaats van opgelegde unies.
Vernieuwing door deling
Verdeeldheid hoeft niet per se vernietiging te betekenen. Net als het snoeien van een boom, kan terugsnoeien soms leiden tot sterkere groei. De echte vraag is niet of Amerika een splitsing zou kunnen overleven, maar of het zonder splitsing kan overleven. De verlamming door polarisatie verzwakt de democratie nu al, ondermijnt het vertrouwen en zorgt ervoor dat burgers zich vervreemd voelen. Misschien kan het hertekenen van de grenzen juist leiden tot hernieuwde samenwerking, niet in de vorm van een gedwongen eenheid, maar in vrijwillige partnerschappen. Deze partnerschappen zouden kunnen resulteren in een harmonieuzere en productievere relatie tussen de nieuwe naties.
Denk aan de Europese Unie. Landen die elkaar ooit op slagvelden afslachtten, werken nu economisch en politiek samen, terwijl ze hun onafhankelijkheid behouden. Een Amerika na een uiteenvallen zou er vergelijkbaar uit kunnen zien: meerdere soevereine naties die kiezen voor samenwerking waar dat iedereen ten goede komt. In die zin is het uiteenvallen niet de dood van Amerika, maar de wedergeboorte van zijn belofte: vrijheid om te kiezen, vrijheid om te regeren, vrijheid om te vernieuwen.
Zachte afscheiding via volksgezondheid, bestuur en inkomsten.
Wat het Canadese systeem zo interessant maakt, is niet alleen de kracht van de provincies, maar ook de manier waarop ze kunnen samenwerken. Quebec vormt zijn eigen burgerlijk recht. Alberta heeft een onevenredig grote invloed op de energiesector. Provincies treden vaak als blokken op bij onderhandelingen met Ottawa, en creëren daarmee een gezagslaag die zich bevindt tussen lokaal bestuur en nationale eenheid.
Stel je nu voor dat de Verenigde Staten zich in een vergelijkbare richting ontwikkelen. Staten zouden zich kunnen gaan verenigen in regionale blokken die functioneren als provincies. Dit is geen speculatie, maar eerder een beschrijving van wat er al gaande is.
De West Coast Health Alliance heeft het vaccinatiebeleid in eigen handen genomen na het verlies van vertrouwen in de federale richtlijnen. Het noordoosten van de VS werkt al langer samen op het gebied van klimaatbeleid via gezamenlijke emissieprogramma's. De westelijke staten beheren water al via overeenkomsten die Washington soms over het hoofd zien. In al deze gevallen vult regionale samenwerking de leemte op waar het federale systeem ontbreekt of wantrouwd wordt.
Als we dit verder doortrekken, ontstaan de contouren van een nieuwe orde. Stel je voor dat regio's namens Washington belastingen innen, een deel voor hun eigen prioriteiten houden en de rest naar de schatkist sturen. Dat is vandaag de dag wettelijk onmogelijk, maar als het Congres onder invloed zou komen te staan van wetgevers met een separatistische inslag, zou een dergelijke delegatie met een simpele stemming kunnen worden ingevoerd.
De Grondwet geeft het Congres de bevoegdheid om belastingen te heffen en te innen; het verbiedt het Congres echter niet om die taak aan de staten zelf uit te besteden. Op dat moment zou de soevereiniteit verschuiven. De federale overheid zou niet langer de exclusieve incasseerder van inkomsten zijn, en de macht zou in handen komen van regio's die als poortwachters zouden kunnen fungeren.
Dit is hoe een geleidelijke afscheiding er in zijn krachtigste vorm uitziet. Niet afscheiding in de dramatische negentiende-eeuwse zin van staten die zich met geweld afscheiden van de Unie, maar afscheiding door middel van gelaagdheid. Nieuwe bestuursstructuren in provinciale stijl ontstaan binnen de Unie, waardoor staten worden samengevoegd tot blokken die de gezondheidszorg kunnen regelen, middelen kunnen beheren en zelfs de inkomsten kunnen beheren.
Washington blijft op papier intact, maar in de praktijk onderhandelt het met regio's in plaats van met de staten te besturen. Zo glijdt een federale republiek geleidelijk, en bijna onmerkbaar, af naar een lossere confederatie.
Vrees de stagnatie, niet de uiteenvalling.
Elk imperium valt. Elke unie komt uiteindelijk voor de vraag te staan of ze nog wel functioneert. De VS vormen daarop geen uitzondering. De keuze is niet tussen uiteenvallen en eeuwige eenheid, maar tussen evolutie en stagnatie. Trump heeft met zijn onhandige aanpak misschien een deur op een kier gezet die niemand meer kan sluiten. En misschien is dat niet de tragedie die we denken dat het is. Misschien is het juist een uitnodiging om iets nieuws op te bouwen, iets beters, iets dat eindelijk de retoriek waarmaakt die Amerika al twee eeuwen aan de wereld verkoopt.
Dus, als je geruchten hoort over een breuk, raak dan niet in paniek. De geschiedenis leert dat uit een breuk vaak vernieuwing voortkomt. De uitdaging is ervoor te zorgen dat, in tegenstelling tot de breuk in Joegoslavië, die er, mocht die komen, niet wordt ingegeven door haat, maar door de wens om eindelijk eerlijk met onze verschillen te leren leven.
Muziek intermezzo
Over de auteur
Robert Jennings is de mede-uitgever van InnerSelf.com, een platform dat zich toelegt op het versterken van individuen en het bevorderen van een meer verbonden, eerlijke wereld. Robert is een veteraan van het Amerikaanse Marine Corps en het Amerikaanse leger en put uit zijn diverse levenservaringen, van werken in onroerend goed en de bouw tot het bouwen van InnerSelf.com met zijn vrouw, Marie T. Russell, om een praktisch, geaard perspectief te bieden op de uitdagingen van het leven. InnerSelf.com, opgericht in 1996, deelt inzichten om mensen te helpen geïnformeerde, zinvolle keuzes te maken voor zichzelf en de planeet. Meer dan 30 jaar later blijft InnerSelf helderheid en empowerment inspireren.
Creative Commons 4.0
Dit artikel is in licentie gegeven onder een Creative Commons Naamsvermelding-Gelijk delen 4.0-licentie. Ken de auteur toe Robert Jennings, InnerSelf.com. Link terug naar het artikel Dit artikel verscheen oorspronkelijk op InnerSelf.com
Verder lezen
Amerikaanse naties: een geschiedenis van de elf rivaliserende regionale culturen van Noord-Amerika
Colin Woodards inzichtrijke boek schetst de Verenigde Staten als een lappendeken van regionale culturen, elk met hun eigen waarden en geschiedenis. Het helpt verklaren waarom politieke verdeeldheid zo diep geworteld is en waarom afscheidingsbewegingen steeds weer opduiken. Een absolute aanrader voor iedereen die zich afvraagt of de VS verenigd kunnen blijven of gedoemd zijn te fragmenteren.
Amazon: Amerikaanse Naties
Verdeeldheid leidt tot de ondergang: de dreiging van afscheiding van Amerika en hoe we onze natie kunnen herstellen
David French onderzoekt de gevaren van politieke polarisatie en overweegt de mogelijkheid van afscheiding. Hij betoogt dat, hoewel een breuk zou kunnen plaatsvinden, Amerikanen nog steeds de macht hebben om gemeenschappelijke grond te vinden en een tolerantere toekomst op te bouwen. Dit boek behandelt direct dezelfde vragen die in uw artikel aan de orde komen.
Amazon: Divided We Fall
Breek het open: Afscheiding, verdeeldheid en de geheime geschiedenis van Amerika's onvolmaakte unie
Richard Kreitner onthult dat afscheiding geen marginaal idee is, maar een constante onderstroom in de Amerikaanse geschiedenis. Van de oprichting tot nu toe is het idee van afscheiding nooit ver weg geweest van het politieke debat. Zijn onderzoek biedt een rijke context voor de huidige debatten over "Calexit" en "Texit".
Amazon: Breek het op
Waarom landen falen: de oorsprong van macht, welvaart en armoede
Daron Acemoglu en James Robinson analyseren waarom sommige staten floreren terwijl andere ten onder gaan. Hun raamwerk voor het begrijpen van instituties werpt licht op de vraag of kleinere naties die ontstaan zijn na een uiteenvallen van de VS succesvol zouden kunnen zijn, of dezelfde fouten zouden herhalen. Een mondiaal perspectief dat het debat over afscheiding in een bredere historische context plaatst.
Amazon: Waarom naties falen
De voormalige en toekomstige liberaal: Na de identiteitspolitiek
Mark Lilla bekritiseert de fragmentatie van de Amerikaanse politiek en suggereert manieren om een gedeelde nationale visie te herstellen. Zijn perspectief staat in scherp contrast met de argumenten van separatisten en biedt lezers een invalshoek om te overwegen of vernieuwing eenheid vereist in plaats van verdeeldheid.
Amazon: De voormalige en toekomstige liberaal
Samenvatting van het artikel
Door de geschiedenis van afscheidingsbewegingen te verbinden met de hedendaagse discussie over een uiteenvallen van de VS, laat dit artikel zien hoe fragmentatie paradoxaal genoeg vernieuwing kan aanwakkeren. De afscheidingsbeweging onthult zowel risico's als kansen: van de VS en Canada tot het waarschuwende voorbeeld van Joegoslavië, verdeeldheid kan aanleiding geven tot sterkere, meer adaptieve naties die geworteld zijn in samenwerking.
#USAbreuk #Afscheidingsbeweging #Vernieuwing









